ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

ΕΠΙΚΟΥΡΙΣΜΟΣ

lifehub-anthropos-filosofia-35

 

ΕΠΙΚΟΥΡΙΣΜΟΣ

ΟΙ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΕΣ ΣΧΟΛΕΣ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ – ΜΕΡΟΣ Γ’  

 

Εάν ανοίξουμε τα διάφορα εγκυκλοπαιδικά λεξικά, όπως για παράδειγμα η «Τομή», θα διαβάσουμε ότι, με τον όρο αυτό, εννοούνται οι θεωρίες των οπαδών και των επιγόνων της σχολής του Επίκουρου. Η σχολή αυτή απέκτησε αίγλη και άσκησε μεγάλη επίδραση. Οι Επικούρειοι έδρασαν παράλληλα με τους Στωικούς. Οι θέσεις τους όμως ήταν αντίπαλες. Οι πρώτοι οπαδοί, οι οποίοι θεωρούνται και συνιδρυτές της σχολής, είναι ο Μητρόδωρος και ο Πολύαινος, ο Έρμαρχος ο Μυτιληναίος, διάδοχος του Επίκουρου στη διεύθυνση της σχολής. Ενθουσιώδης κήρυκας του επικουρισμού στη Ρώμη, υπήρξε ο Λουκρήτιος Κάρος. Το ποίημά του “Περί Φύσεως” είναι από τις κυριότερες πηγές για τη διδασκαλία των Επικούρειων. Η σχολή του Επίκουρου δέχτηκε σφοδρές επιθέσεις από χριστιανούς συγγραφείς, ακόμα και μετά τη διάλυσή της. Ταύτισαν τον Επικουρισμό με τον άκρατο ηδονισμό, και τη σημασία αυτή έχει ο όρος στη διάρκεια του Μεσαίωνα. Τον 17ο αιώνα, όμως, ο Γάλλος φιλόσοφος και θεολόγος Γκασσέντι αντιλήφθηκε διαφορετικά τον Επικουρισμό, και επιζήτησε να συνδυάσει την ατομική θεωρία των Επικούρειων με τη διδασκαλία του χριστιανισμού.

Κοντολογίς, για να έλθουμε στο φιλοσοφικό μέρος, ηδονισμός σημαίνει κάθε ηθική θεωρία που ανάγει την ηδονή σε σκοπό. Συχνά, τον ηδονισμό τον ταυτίζουν με τον ωφελιμισμό και τον ευδαιμονισμό. Υπό τη στενή του ωστόσο έννοια, ο όρος ηδονισμός αναφέρεται στην αντίληψη που εξαίρει τη δίχως όρους αναζήτηση της ηδονής, ενώ αντίθετα ο ωφελιμισμός και ο ευδαιμονισμός είναι συγκροτημένες θεωρίες, σύμφωνα με τις οποίες η εκλογή της ηδονής βρίσκεται στο κέντρο της ηθικής ζωής, και απορρέει από το φιλοσοφικό στοχασμό. Σύμφωνα λοιπόν με τη στενότερη έννοια του όρου, αυθεντικός ηδονισμός ήταν εκείνος του Αριστίππου του Κυρηναίου, σύμφωνα με τον οποίο η επιδίωξη του αγαθού αποβλέπει στη μεγαλύτερη δυνατή ηδονή. Έτσι ταυτίστηκε η ηδονή με το αγαθό, και η πρόσκαιρη, άμεση απόλαυση της στιγμής προτιμήθηκε από κάθε νοητική θεώρηση της ηδονής

ΠΕΡΙ του θέματος των Επικουρείων φιλοσόφων και του Χριστιανισμού ο γράφων έχει συγγράψει ειδικό άρθρο που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «‘Άλφα Ένα» του Σαββάτου, 18 Δεκεμβρίου 2004.

Επειδή, όμως, η αναφορά μας σ’ αυτό το βιβλίο γίνεται σε σχέση με την Παλαιά Διαθήκη, θα λέγαμε ότι για το θέμα του «ακράτου ηδονισμού» μπορεί κανείς να διαβάσει όλα όσα επισημαίνουμε στο θέμα που αφορά στον Βίωνα τον Βορυσθενίτη. Η Βίβλος, λοιπόν, κάνει αναφορά στα ακόλουθα σημεία:

– «η ηδονή αυτού ωσεί γεύμα εγκρίς εξ ελαίου» (Αριθ. 11, 8).

– «κρείσσων ψωμός μεθ’ ηδονής εν ειρήνη» (Παρ. 17, 1)

– «παγείς εν αίματι εκ … ηδονής ύπνω συνελθούσης» (Σοφ. Σολ. 7, 2).

– «άρτον … πάσαν ηδονήν ισχύοντα» (Σοφ. Σολ. 16, 20).

– «παθών δε φύσεις εισίν αι περιεκτικώταται δύο ηδονή τε και πόνος» (Δ΄ Μακκ. 1, 20).

– «περί της ηδονήν και τον πόνον … ακολουθίαι» (Δ΄ Μακκ. 1, 21).

– «προ …της ηδονής εστίν επιθυμία μετά δε την ηδονήν χαρά» (Δ΄ Μακκ. 1, 22).

– «κοινόν πάθος εστιν ηδονής και πόνου» (Δ΄ Μακκ. 1, 24).

– «εν δε τη ηδονή εστι και η κακοήθης διάθεσις» (Δ΄ Μακκ. 1, 25).

– «φυτών όντων ηδονής τε και πόνου» (Δ΄ Μακκ. 1, 28).

– «αποτρεπόμεθα τας εξ αυτών ηδονάς» (Δ΄ Μακκ. 1, 33).

– «ώστε πασών των ηδονών και επιθυμιών κρατείν» (Δ΄ Μακκ. 5, 23).

– «αλλά και των ηδονών κρατείν» (Δ΄ Μακκ. 6, 35).

– «ταις … ηδοναίς των πόνων επικουφίζομαι» (Δ΄ Μακκ. 9, 31).

Περιττόν να πούμε, ότι στην Παλαιά Διαθήκη υπάρχουν πολλές λέξεις με παρεμφερές περιεχόμενο του όρου «ηδονή», ενώ παράγωγα του όρου «ηδύς» («ηδύνειν», «ηδυπάθεια», «ηδυσμός», «ηδύφωνος» κλπ), συναντώνται αρκετές φορές μέσα στα χωρία της Ιεράς Βίβλου.

Μερικά παραδείγματα για την ηδυπάθεια:

– «διανοία περιεκράτησε της ηδυπαθείας» (Δ΄ Μακκ. 2,2)

– «την της ηδυπαθείας οιστρηλασίαν επικρατείν» (Δ΄ Μακκ. 2, 4)

……… ΣΥΝΕΧΙZETAI…………

photo archaia-ellada.blogspot

 

ΠΗΓΕΣ:

Βασική πηγή για την αλίευση των παραπάνω στοιχείων των φιλοσοφικών σχολών είναι διάφορες ελληνικές εγκυκλοπαίδειες, με κύρια έμφαση στην «Δομή» ή την «Τομή gold», τα πάσης φύσεως βιβλία και περιοδικά και, ασφαλώς το προσωπικό αρχείο Άγγελου Π. Σακκέτου, ενώ οι βιβλικές παραπομπές είναι από την Αγία Γραφή (Παλαιά και Καινή Διαθήκη).

(Από το δίτομο έργο του Άγγελου Π. Σακκέτου: «Χριστιανικός Ελληνισμός»)

 

Σπάνιες Γαίες

 

 

Σχετικά με τον Αρθρογράφο

Lifehub

Το LifeHub είναι μία διαδικτυακή πλατφόρμα ενημέρωσης, πληροφόρησης, δικτύωσης και συνεργασίας με ανθρώπους που ενδιαφέρονται και αγαπούν το χώρο της ολιστικής θεραπευτικής. Μέσα από το LifeHub μπορείτε να επικοινωνήσετε τις ιδέες σας, να αντλήσετε πληροφόρηση από καταξιωμένους συνεργάτες στο χώρο, να βρείτε καλές πρακτικές για την καθημερινή σας ζωή, να εμπνευστείτε από ιστορίες επιτυχίας ή αποτυχίας, να γνωρίσετε ανθρώπους από την Ελλάδα και το εξωτερικό, να παρευρεθείτε σε διάφορες εκδηλώσεις και σεμινάρια. Απολαύστε μια πηγή πλούσια σε πληροφορίες και άρθρα!

Προσθήκη σχολίου

Γράψτε ένα σχόλιο