ΒΟΤΑΝΑ

Καπουτσίνος ο Ιαματικός

Tropaeolum majus Καπουτσίνος Τροπαίολο Tropaeolum majus

Συνώνυμα: Cardamindum majus, Nasturtium indicum, Tropaeolum elatum, Tropaeolu mhortense, Tropaeolum hybridum, Tropaeolum pinnatum, Tropaeolum quinquelobum , Trophaeummajus. Ναστούρτιο, Νεροκάρδαμο, Ινδικό κάρδαμο, Ινδοκάρδαμο.

Περιγραφή – Βιότοπος – Συλλογή

Είναι ποώδης αναρριχώμενο ή έρπων ετήσιο φυτό, με βλαστούς που φτάνουν συνήθως το 1 μέτρο, σπάνια και τα 3 μέτρα και με πλούσιο ρίζωμα. Τα φύλλα του είναι μεγάλα, σχεδόν κυκλικά, με μήκος 3-15 εκατοστά, με πιο ανοιχτόχρωμη τη κάτω επιφάνεια, με μακριούς μίσχους και με νεύρα που ξεκινούν από το κέντρο τους.

Τα άνθη του είναι ερμαφρόδιτα, βελούδινα, κίτρινα ή κόκκινα, σε μακριούς ποδίσκους, κροσσωτά και συχνά πιο σκούρα στη βάση των πετάλων, με διάμετρο 2,5- 6 εκατοστά, με 5 πέταλα και με 8 στήμονες. Περίοδος ανθοφορίας από αρχές Μαρτίου μέχρι και το καλοκαίρι.

Ο καπουτσίνος είναι ενδημικό της Νότιας Αμερικής στη χώρα μας το συναντώμαι σχεδόν παντού σε καλλιεργούμενα και ακαλλιέργητα εδάφη. Κάθε μέρος του φυτού μπορεί να χρησιμοποιηθεί, συλλέγονται τα άνθη, τα φύλλα και οι σπόροι κατά τη διάρκεια της καλλιεργητικής περιόδου και χρησιμοποιούνται φρέσκα.

Εδωδιμότητα

Τόσο τα άνθη, όσο και τα φύλλα του καπουτσίνου είναι βρώσιμα και πλούσια σε βιταμίνες A , C (έχει 10 φορές περισσότερο από το μαρούλι), D και λουτεΐνη, προστίθενται ωμά σε σαλάτες δίνοντας μια πιπεράτη γεύση που θυμίζει κάρδαμο. Με τα άνθη του στολίζονται πιάτα και αρωματίζονται ξύδια. Οι άγουροι σπόροι του συλλέγονται και γίνονται τουρσί αντικαθιστώντας τη κάππαρη. Ο ώριμος σπόρος μπορεί να αλεστεί και να χρησιμοποιηθεί ως υποκατάστατο του πιπεριού. Λέγεται ότι τις θερμές καλοκαιρινές μέρες ξεπετάγονται σπίθες από την καρδιά των λουλουδιών του φυτού που οφείλονται στην υψηλή του περιεκτικότητα σε φωσφορικό οξύ.

Θεραπευτικές ιδιότητες

Συνίσταται: Ο καπουτσίνος έχει αντιβακτηριακές, αντιμυκητιακές αντιβιοτικές, αντισηπτικές, καθαρτικές, τονωτικές, αποτοξινωτικές, αποχρεμπτικές, εμμηναγωγές και διουρητικές ιδιότητες. Έχει χρησιμοποιηθεί ως απολυμαντικό βότανο, για την επούλωση πληγών και ως αποχρεμπτικό για την ανακούφιση από τις ενοχλήσεις του στήθους. Όλα τα μέρη του φυτού φαίνεται να έχουν πολύ ισχυρή αντιβιοτική δράση και μπορούν να χρησιμοποιηθούν τοπικά για να αυξήσουν την αντίσταση σε βακτηριακές λοιμώξεις,

Εσωτερικά λειτουργεί σαν φυσικό αντιβιοτικό και δεν βλάπτει την εντερική πανίδα, ενδείκνυται κυρίως για τις αναπνευστικές λοιμώξεις όπως η βρογχίτιδα, η γρίπη και για το κοινό κρυολόγημα, για να καθαρίσουν την ρινική και βρογχική καταρροή μειώνοντας το σχηματισμό της. Έγχυμα από τα φύλλα του λαμβάνεται εσωτερικά για τη θεραπεία από παθήσεις του ουροποιητικού συστήματος και των γεννητικών οργάνων, σε λοιμώξεις του αναπνευστικού, για τη δυσμηνόρροια, για κρυολογήματα, για δερματικές παθήσεις, για να δυναμώσουν τα μαλλιά αλλά και ως καθαρτικό.

Εξωτερικά κάνει ένα αποτελεσματικό αντισηπτικό πλύσιμο τρίβοντας τον φρέσκο χυμό του, χρησιμοποιείται για τη θεραπεία της φαλάκρας, για μικροτραυματισμούς και για δερματικά εξανθήματα. Επιπλέον ο καπουτσίνος συντελεί στην παραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων. Οι σπόροι του έχουν καθαρτική δράση.

Αντενδείξεις: Να αποφεύγεται η χορήγηση σε βρέφη και μικρά παιδιά, σε ασθενείς με γαστρεντερικά έλκη ή νεφρικά προβλήματα.

Η παρουσίαση των βοτάνων δεν αποτελεί συνταγή και έχει καθαρά ενημερωτικό χαρακτήρα. Συμβουλευτείτε τους βοτανολόγους και τους κατάλληλους γιατρούς για την περίπτωση σας.

 

Χρίστος Καψάλης
Συλλέκτης Βοτάνων-Ερευνητής

 

Σχετικά με τον Αρθρογράφο

ΧΡΙΣΤΟΣ ΚΑΨΑΛΗΣ

Από τα τέλη της δεκαετίας του ’70 άρχισε να ασχολείται με την συλλογή βοτάνων από πολλές περιοχές της Ελλάδος. Με πολύ κόπο και ατέλειωτες ώρες μελέτησε την βοτανική των αρχαίων Ελλήνων, μελετώντας τον Διοσκουρίδη, την φυσική ιστορία του Πλίνιου, τον Παράκελσο, κείμενα του Γαληνού, Ελληνικά και ξένα βιβλία φυτολογίας, βοτανολογίας, βοτανοθεραπείας.

Παρακολούθησε σεμινάρια στο School of Natural Health Sciences, Γεμμοθεραπεία και συνδυασμούς γεμμοθεραπευτικών σκευασμάτων και βαμμάτων.

Η προσωπική του συλλογή περιλαμβάνει εκατοντάδες βότανα και βάμματα της Ελληνικής φύσης, η οποία θα παρουσιαστεί πλήρης, πολύ σύντομα από το lifehub.gr, καθώς και στο υπό έκδοση βιβλίο ‘’Η θεραπευτική δύναμη των βοτάνων, δένδρων και φυτών“.

xristkaps@gmail.com Τηλ.επικοινωνίας 6970502611

Προσθήκη σχολίου

Γράψτε ένα σχόλιο


CAPTCHA Image
Reload Image

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.